W dniach 25–27 kwietnia 2025 r. odbyła się pielgrzymka do Dachau, upamiętniająca 80. rocznicę wyzwolenia niemieckiego obozu koncentracyjnego KL Dachau. Pielgrzymkę zorganizował Instytut Studiów nad Rodziną w Łomiankach, założony przez arcybiskupa Kazimierza Majdańskiego – byłego więźnia obozu. Duchowym opiekunem uczestników był ksiądz dr Wiesław Jankowski.

Pamięć o ofiarach i duchowieństwie Dachau

W uroczystościach licznie wzięli udział Polacy z Polskiej Misji Katolickiej w Niemczech oraz młodzież, m.in. z Włoch. Obóz w Dachau był miejscem niewyobrażalnego cierpienia – więźniowie ginęli z powodu głodu, pracy ponad siły, przemocy i pseudomedycznych eksperymentów. Przez obóz przeszło około 250 tysięcy więźniów z całej Europy, w tym 40 tysięcy Polaków.

KL Dachau stał się symbolem martyrologii duchowieństwa – więziono tu około 2700 katolickich księży, z czego aż 1780 stanowili Polacy. Zmarło 868 z nich. Co trzeci zamordowany w Dachau był Polakiem.

Hołd złożony przez pielgrzymów w Łomianki

Obóz został wyzwolony 29 kwietnia 1945 r. przez żołnierzy amerykańskich dowodzonych przez generała George’a Pattona – zaledwie kilka godzin przed planowanym zniszczeniem obozu przez Niemców. Ten cud ocalenia wielu przypisuje wstawiennictwu Świętego Józefa, do którego modlili się polscy księża.

W dniu wyzwolenia w obozie przebywało 33 tysiące więźniów, w tym około 10 tysięcy Polaków. Wśród uratowanych znaleźli się także mieszkańcy Łomianek: arcybiskup Kazimierz Majdański, Józef Wójcik i Kazimierz Jarkiewicz.

Pamięć pomordowanych i ocalałych uczcili pielgrzymi z Instytutu Studiów nad Rodziną oraz rodziny ocalałych – Maria Zalewska, córka Józefa Wójcika, oraz Małgorzata Jarkiewicz-Gonta, córka Kazimierza Jarkiewicza, wraz z córką Marią Gontą, wnuczką Kazimierza Jarkiewicza.

Na terenie obozu, w Kaplicy Śmiertelnego Lęku Chrystusa, odprawiona została uroczysta Msza Święta pod przewodnictwem arcybiskupa Józefa Kupnego, metropolity wrocławskiego.

Zapalając znicze przy śladach baraków obozowych, oddaliśmy hołd wszystkim pomordowanym, dziękowaliśmy Bogu za ocalenie tych, którzy przeżyli, i polecaliśmy się opiece Męczenników z Dachau – z których wielu zostało wyniesionych na ołtarze jako Błogosławieni i Święci.

Małgorzata Jarkiewicz-Gonta i Maria Zalewska